{"id":13518,"date":"2025-07-30T13:41:28","date_gmt":"2025-07-30T13:41:28","guid":{"rendered":"https:\/\/kolejrzeczy.com\/blog\/?p=13518"},"modified":"2025-07-30T13:41:28","modified_gmt":"2025-07-30T13:41:28","slug":"krzeszowice","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolejrzeczy.com\/blog\/krzeszowice\/","title":{"rendered":"KRZESZOWICE"},"content":{"rendered":"

\"\"\"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\" \"\"<\/p>\n

13 lipca 2021 roku<\/strong><\/em><\/p>\n

Krzeszowice nale\u017c\u0105 do Jaworznicko-Chrzanowskiego Okr\u0119gu Przemys\u0142owego w Krakowskim Okr\u0119gu Przemys\u0142owym.\u00a0 Pierwsza historyczna wzmianka o Krzeszowicach pochodzi z 1286 roku, kiedy to biskup Pawe\u0142 z Przemankowa nada\u0142 Fryczkowi Fretonowi z Bytomia przywilej na za\u0142o\u017cenie w istniej\u0105cej ju\u017c wsi Cressouicy so\u0142ectwa na zasadzie prawa magdeburskiego.\u00a0 W 1555 roku Krzeszowice sta\u0142y si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 Stanis\u0142awa T\u0119czy\u0144skiego i wesz\u0142y w sk\u0142ad hrabstwa t\u0119czy\u0144skiego. W 1595 roku wie\u015b po\u0142o\u017cona w powiecie proszowskim wojew\u00f3dztwa krakowskiego by\u0142a w\u0142asno\u015bci\u0105 wojewodzic\u00f3w krakowskich: Gabriela, Andrzeja i Jana Magnusa T\u0119czy\u0144skichkiego. W 1337 roku prawdopodobnie istnia\u0142 tu ju\u017c ko\u015bci\u00f3\u0142.\u00a0 Wie\u015b po\u0142o\u017cona w wojew\u00f3dztwie krakowskim wchodzi\u0142a wraz z folwarkiem w 1662 roku w sk\u0142ad hrabstwa t\u0119czy\u0144skiego \u0141ukasza Opali\u0144skiego. Na skutek dzia\u0142ania materii organicznej, zawartej w s\u0105siaduj\u0105cych z gipsem pok\u0142adach, zostaje on zredukowany. W wyniku dalszych proces\u00f3w dochodzi do wyp\u0142ukiwania zwi\u0105zk\u00f3w siarki, kt\u00f3re w postaci wody siarczanowo-wapniowo-siarczkowej wyp\u0142ywaj\u0105 w Krzeszowicach w postaci dwu \u017ar\u00f3de\u0142: G\u0142\u00f3wnego i Zofii. Rozw\u00f3j uzdrowiska rozpoczyna si\u0119 w drugiej po\u0142owie XVIII wieku, kiedy dr Jan Gotfryd Leonhardi, na zlecenie ksi\u0119cia Augusta Czartoryskiego, dokona\u0142 bada\u0144 w\u0142a\u015bciwo\u015bci wody siarczanej oraz odkry\u0142 i zastosowa\u0142 do cel\u00f3w leczniczych \u017ar\u00f3d\u0142o wody \u017celazistej. Oko\u0142o 1778 roku ocembrowano jedyne w\u00f3wczas \u017ar\u00f3d\u0142o wody siarczanowej (Zdr\u00f3j G\u0142\u00f3wny). Kolejny etap rozwoju uzdrowiska rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 wraz z przej\u0119ciem Krzeszowic w 1816 roku przez wnuka Izabeli Czartoryskiej \u2013 Artura Potockiego i jego \u017con\u0119 Zofi\u0119 z Branickich. W 1819 roku, prawdopodobnie na miejscu wcze\u015bniejszej \u0142a\u017ani, powsta\u0142y \u0141azienki Zielone. W 1829 roku Zofia Potocka zakupi\u0142a pole z bij\u0105cym na nim \u017ar\u00f3d\u0142em wody siarczanowej i zbudowa\u0142a tam szpital (dzi\u015b Stary Szpital), przeznaczony dla leczenia pracownik\u00f3w hrabstwa t\u0119czy\u0144skiego, kt\u00f3ry w czasie powstania listopadowego, z polecenia Artura Potockiego, zosta\u0142 udost\u0119pniony powsta\u0144com szukaj\u0105cym schronienia na terenie Rzeczypospolitej Krakowskiej.\u00a0 W 1874 roku przeprowadzono przez Krzeszowice lini\u0119 kolejow\u0105 z Krakowa do Mys\u0142owic. W 1847 roku odnotowany zosta\u0142 chwilowy wzrost popularno\u015bci kurortu, spowodowany uruchomieniem linii kolei \u017celaznej. \u00a0W zwi\u0105zku z niewol\u0105 narodow\u0105 miejscowa ludno\u015b\u0107 zaanga\u017cowana by\u0142a zar\u00f3wno w powstaniu krakowskim, jak i w powstaniu styczniowym, dla kt\u00f3rego okoliczne miejscowo\u015bci stanowi\u0142y wa\u017cne punkty przerzutu broni i powsta\u0144c\u00f3w do Kr\u00f3lestwa.\u00a0 W latach 1850\u20131857 Potoccy wybudowali, wed\u0142ug projektu F.M. Lanciego, pa\u0142ac w stylu renesansu w\u0142oskiego.\u00a0 2 pa\u017adziernika 1934 roku nast\u0105pi\u0142a katastrofa kolejowa w Krzeszowicach, w wyniku kt\u00f3rej \u015bmier\u0107 ponios\u0142o 12 os\u00f3b, a 60 zosta\u0142o rannych.\u00a0 W 1919 roku Rada Gminna wyst\u0105pi\u0142a z pro\u015bb\u0105 o przyznanie Krzeszowicom praw miejskich, kt\u00f3re uzyska\u0142y je 3 grudnia 1924 roku z dniem wej\u015bcia w \u017cycie ustawy, 1 stycznia 1925 roku. Potwierdzenie praw miejskich Krzeszowice uzyska\u0142y 18 pa\u017adziernika 1933 roku. W nocy z 16 na 17 grudnia 1935 roku przed stacj\u0105, parow\u00f3z poci\u0105gu towarowego wpad\u0142 do rzeki Krzesz\u00f3wka, dwie osoby zgin\u0119\u0142y.\u00a0 Podczas II wojny \u015bwiatowej budynki \u0142azienek zosta\u0142y wykorzystane przez okupanta dla potrzeb wojennych i uleg\u0142y powa\u017cnej dewastacji. 1 kwietnia 1941 roku z miasta wysiedlono 481 os\u00f3b narodowo\u015bci \u017cydowskiej. Podczas II wojny \u015bwiatowej hitlerowcy zdewastowali wn\u0119trze krzeszowickich synagog. 25 maja 1943 roku oddzia\u0142 Gwardii Ludowej \u201eWis\u0142a\u201d zlikwidowa\u0142 dw\u00f3ch oficer\u00f3w SS i wicedyrektora fabryki A.G. Farbenindustrie w O\u015bwi\u0119cimiu. Stanowili oni sk\u0142ad komisji badaj\u0105cej przyczyny niskiej wydajno\u015bci pracy w pobliskich kamienio\u0142omach. 17 i 18 stycznia 1945 roku miasto prze\u017cy\u0142o dwa naloty samolot\u00f3w radzieckich, od wybuchu zrzuconych przez nich bomb zgin\u0119\u0142o kilku mieszka\u0144c\u00f3w miasta.\u00a0 W latach 1964\u20131969 nast\u0105pi\u0142a reaktywacja o\u015brodka balneologicznego, nieczynnego od czasu II wojny \u015bwiatowej. W pobli\u017cu \u0142azienek odkryto dwa nowe \u017ar\u00f3d\u0142a mineralne: solankowe oraz wody siarczanowej. 1 stycznia 1967 roku Krzeszowice straci\u0142y status uzdrowiska.<\/p>\n

 <\/p>\n

CO WARTO ZOBACZY\u0106?<\/p>\n