WODZISŁAW

 

 

14 sierpnia 2023 roku

Miejscowość została wymieniona po raz pierwszy w spisach świętopietrza z 1335 roku, a więc za czasów panowania Władysława Łokietka. Początkowo nosiła ona nazwę Włodzisław. W 1366 roku pojawiła się wzmianka, że wójtostwo wykupił mieszczanin Florian. Dokładna data nadania Wodzisławowi praw miejskich nie jest znana, ale przyjmuje się, że nastąpiło to około 1317 roku. Wodzisław był własnością królewską. Według Janka z Czarnkowa 3 listopada 1370 roku umierający król Kazimierz Wielki w swoim testamencie zapisał miasto braciom z rodu Zadorów – Zbigniewowi, Przedborowi i Pakosławowi, synom Zbigniewa z Brzezia koło Bochni. W XVI wieku miasto, które nosiło już współczesną nazwę Wodzisław należało do rodu Lanckorońskich nazywanych również Wodzisławskimi. W 1595 roku miasto położone w powiecie ksiąskim województwa krakowskiego było własnością łowczego sandomierskiego Hieronima Lanckorońskiego. W 1551 roku dziedzic miasta oddał miejscowy drewniany kościół kalwinistom. Miasteczko było jednym z prężniejszych ośrodków kalwinizmu w Małopolsce i miejscem obrad dwudziestu prowincjonalnych synodów kalwińskich. Wodzisław pozostał drugim obok Secemina głównym miastem Małopolski z silną społecznością kalwińską. Zbór zniósł w 1613 roku Samuel Lanckoroński, który po klęsce Rokoszu Zebrzydowskiego przeszedł na katolicyzm. Ufundował on nowy, murowany kościół katolicki pw. św. Marcina. Nakazał także kalwińskim mieszkańcom opuszczenie miasta albo przejście na katolicyzm. W połowie XVI wieku zamek w Brzeziu pod miastem wzniósł Jan Lanckoroński. Został on w późniejszym okresie przebudowany na pałac. W tym samym czasie w miasteczku zaczęła się osiedlać ludność żydowska. W 1720 roku wybudowano wodzisławską synagogę. Po pożarze kościoła w 1746 roku odbudował go w 1787 roku Maciej Lanckoroński. W 1869 roku Wodzisław utracił prawa miejskie.  Podczas okupacji hitlerowskiej, w lipcu 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 4000 Żydów z Wodzisławia i okolic. 20 września 1942 roku zostali wywiezieni do getta w Sędziszowie, a stamtąd do obozu zagłady Treblinka II i tam zamordowani. Pod koniec listopada 1944 roku radziecki oddział partyzancki pod dowództwem Wasyla Łukianowicza Tichonina (ps. „Wasyl”) uderzył na miasto. W wyniku ataku stacjonujący tu garnizon hitlerowski stracił kilkunastu zabitych. 1 stycznia 2021 roku Wodzisław ponownie stał się miastem.

 

CO WARTO ZOBACZYĆ?

  • Kościół św. Marcina
  • Synagoga z XVII wieku
  • Kapliczka św. Jana Nepomucena
  • Rynek
  • Ruiny zamku

 

BIBLIOGRAFIA

  • wikipedia.org